30 YIL ÖNCE TÜRKİYE'DE TAEKWONDO NASILDI ?
1967-1974 yılları arası Türkiye de ilk hakem, antrenör ve siyah kemer
verme yetkisine sahip kişi Mr.Soo See Cho idi.
Bu sporun Türkiye de gelişmesi için sayın Cho ilk başlayan gruptan
bazılarına antrenör, hakem ve siyah kemer belgesi verdiğini öğrenmiş
bulunmaktayız.
Türk iyede ilk hakem semineri 1976 yılında Ankara’da yapıldı. Yer Selim
Sırrı Tarcan Spor Salonu
1
dönem siyah kemer sınavı 1967 ile 1970 arası Mr Soo See Cho tarafından
yapılmıştır. İlk siyah kemer sporcumuz Şükrü Genceldir.
2. dönem Siyah kemer sınavı 1977-1978 yılları arasında Ankara
ve İstanbulda yapılmıştır. Sınavı yapan Mr Chan Kwon Kim dir.
İlk antrenörlük semineri 1980 yılında Ankara’da Selim Sırrı
Tarcan Spor Salonunda yapılmıştır.
2. dönem hakemlik semineri 1980 de Ankara da Selim Sırrı Tarcan
Spor salonunda yapılmıştır. Kurs öğretmeni Syn. Aybars Kılıçhandı. O
dönem federasyon başkanı Judo ve Taekwondo federasyonu başkanı Cihat
Uskan'dı.
*** 1978 den 1981 yılına kadar Koreli hocalar ülkemizden
ayrıldığı için bu dönem arası Siyah kemer sınavı yapılamamıştır. Ancak
siyah kemer sınavı yapmaya yetkili kişilerden bazıları; Şükrü Gencel,
İsmet Iraz, Ahmet Şensuvar, Aybars Kılıçhan, Hayati Akbay, Ertuğrul
Gür, Ata Yeşilyaprak ve Kayhan Aytar olmasına rağmen onlar bu
yetkilerini o dönem arasında nezaket gereği kullanmamışlardır.
3. Dönem hakemlik semineri Aralık 1981 de Ankara da GSGM 9.
kat Yemekhanesinde yapılmıştır. Bu dönem Taekwondo Judodan ayrılarak
bağımsız hale gelmiştir. Başkanı da Mithat Kordur. Teknik direktörü ise
İsmet Irazdı. Semineri bu sporun duayenlerinden İsmet Iraz vermiştir. O
dönemde kursa katılan kursiyerlerden bazıları çok şanslı idiler. Çünkü o
dönem hakem yönetmeliği henüz çıkmamıştı. (örneğin, aday hakem kaç yıl
bekleyip bölgeye terfi edeceği bölge hakeminin kaç yıl bekleyip milli
olacağı belirtilmemişti.) yalnızca İsmet Iraz ve Aybars Kılıçhanın
haricindekiler namzet hakem gözüküyordu. Yeni başlayanlardan bazı
kursiyerler otamatik olarak bir iki basamak yükseldiler. Bu aradaki
mevzuat boşluğundan kursiyerlerin bazılarının özellikle uzaklardan
gelenlerin bu sporu yaymaları ve geliştirmeleri için büyüğümüz ve bu
sporun duayeni İsmet Iraz hocamız ileriyi gördüğü için bazı arkadaşlara
fırsat tanımış oldu. İsmet hocamız sporumuzun o dönem gelişmesi için
bayağı mücadele etmiştir. Bugünde bu spor popüler olmuş ise rahmetli
Şükrü Gencele, İsmet Iraz'a, Aybars Kılıçhan'a, Yıldız Sağtürk'e, Kayhan
Aytar'a, Hayati Akbay'a, Ahmet Şensuvar'a, Mehmet Kartala, Soner Tanfer
kardeşlere, Hasan Hüseyin kardeşlere, Prof. Dr.Hayrettin Esen Beder'e,
Metin Şahin Ali Şahin kardeşlere, Ertuğrul Gürlere ve ismini
sayamadığımız nice büyüklerimize ne kadar teşekkür etsek az sayılır.
30 yıl önceki spor kulüplerimiz ve çalışanlarımızdan bazılarını aşağıda
göreceksiniz. Unuttuklarımızdan özür dileriz.
Adana : Şükrü Gencel, Murat GÜLLÜ, Genç Osman AŞAN, Erdal Pektezel
Ankara : Atik Taekwondo nun ilkleri bu kulüpte ter akıtmışlardır.
İsmet Iraz, Aybars Kılıçhan, Kayhan Aytar, Ata Yeşilyaprak, Levent
Sırmalı, Hayati Akbay, Semih Çiçek, Adnan Erdoğmuş, Ertuğrul Gür, Mehmet
Kartal, Soner ve Tanfer kardeşler, Aydın Akpınar, Berhan Arslan, Halil
İbrahim Turan, Kamil Doğan Topaçlıoğlu, Erdoğan Akdeniz, ve Veysel
Özdemir'i, Mustafa Karakuş, Zafer Öztürk, Özcan Erdoğan, Vedat Eşer
Ankara 2 :
Cebeci BÜYÜK GAYE: Nuri KUTLUCA,
Çabuk spor : Mehmet Çabuk, Mustafa Köylü Pınarbaşı Spor: Osman
Pınarbaşı, Mehmet Pınarbaşı, Özcan Erdoğan, Halit Karabulut, Osman Şener
Özsoy,
Ulaş: Kemal ULAŞ,
Ankara 3 : İhsan Görkem, Şerafettin Dilber, Harun Bayar Maviş: Mehmet
Maviş
Altın Adamlar : Vedat Karadoğan, Turan Şakoğlu, Mustafa Çay, Mustafa
Çoban ASM : Aybars Kılıçhan, Han Bey Sezen Site yurdu : Ali Şahbaz
oğlu, Osman Kara, M. Kasım Şen, Atilla Askur Çakır spor Merkezi :
Hüseyin Çakır, Mustafa Kasacı,Akbay Taekwondo : Hayati Akbay Silla
Taekwondo : Levent Çınar, Uğur Karabay Bayram Tıraş, Hürriyet Yapar,
İskender Baynal, Yusuf Gönülal,
İstanbul : Tamer Taşpınar, Aslan SAĞLAM, Ahmet Sarı, Galip Ziya
Yalçınkaya, Selahattin Ateşmen, Ali Bahçetepe, Aslan Sağlam, Selahattin
Şahin, Enver Çoğaç, Hüseyin Yenigün, , Bülent Kısa, Mustafa Ayık, Halit
AVCI, Mahmut Uğurönalp, Reşit Mısır, Zülkani Akbal ve Osman Günaştı daha
nice değerli büyüklerimizi sıralayabiliriz.
Konya : Kayhan Aytar, Metin Şahin, Ali Şahin, Osman Boyalı
Trabzon : Hasan Hüseyin Kardeşler, Rasim Kara, Muhammer Aydemir,Haydar
Berkalp, Adnan Emiroğlu, Murtaza Okumuş, Abidin Peker
Samsun : İbrahim Uzun, Zeki Ateş
Ordu : Rıfat Öztürk, Halil Öziş, Cengiz Angın
Kayseri : Aziz Ukşal, Emin Soyer,Fahrettin Yıldız
Tekirdağ : Selami Akdemir
İzmir : Hilmi Tuksal, Yıldız Sağtürk, Nazım Sepil, Atilla Çapan, Şerif
Kandırmış, İbrahim Yeşildağ Coşkun Eftekin Özer Ataç Nevin Baş ve Hülya
Traş,
Bursa: Akın Alim,
Çorum : Fatih K. Özdemir, Muharrem Saltan, Yılmaz Gül, İshak Kepçeli,
İlhan Aşkın
İzmit : Aşkın kahveci
Giresun : Selami Çelebi, Kadir Baş
Rize : Şafak Tatoğlu
Kırıkkale: Mustafa BOZKURT
Sakarya : Mehmet Büyükacaroğlu
Zonguldak : Zeki Kalem, İbrahim Açıkgöz, Yalçın Tanjan, Turan emeksiz,
Ferit Tetik, Mustafa İnce, Zonguldak Belediye Antrenörü Mehmet Bey
Çankırı : Selahattin Bıyıklı
Amasya : Numan Fırat, Erdin Acar, Abdurrahman Gültekin
Yalavo : Cengiz Okar
Malatya : Salih coşar, Avni Ertuna, Remzi Öztürk, Ramazan Öztatar
Sivas : Ahmet Soy
Kırşehir : Sinan Demir
Erzurum-Erzincan: Mehmet Kartal, Şakir Karsak, Fethi Karsak
Isparta: Mehmet Ali Koç
Mersin : Yasin Damla
Büyük
Erkeklerde ilk Avrupa Şampiyonumuz
Murat Güllü 2. Şampiyonumuz Halit Avcı
Büyük Erkeklerde İlk Dünya Şampiyonumuz
Yılmaz Helvacıoğlu,
ikinci Dünya Şampiyonumuz Cihat KUTLUCA,
Üçüncü Dünya Şampiyonumuz ise Bahri TANRIKULU dur.
Bayanlarda ilk Dünya Şampiyonumuz
Tennur Yerlisu
Türkiye'de ilk yeni sistem Taekwondo tekniklerinin gelişinde
yurt dışında o dönemler bulunup bilgilerini arkadaşlarıyla
paylaşanlardan birkaçını şöyle sıralayabiliriz. Unuttuklarımız varsa
tekrar özür dileriz. Osman Kara ve İbrahim Kaya 1981 de Taiwan' daki
Dünya Şampiyonasında öğrendikleri steps ve paldıng tekniklerini
arkadaşlarıyla paylaşmışlardır. Yine 1981 de Almanya'da Yılmaz
Helvacıoğlu Korelilerden öğrendiği yeni teknikleri Ankaralı sporcularla
paylaşmıştır. 1980 – 1981 arası Almanya'da bulunan Berhan Arslan ve
Veysel Özdemir bulundukları eyalette öğrendikleri yeni teknikleri
(öğrendikleri hoca Mr Ko. Emin ) arkadaşlarıyla Ankara'da
paylaşmışlardır. Ayrıca unutmamak gerekirse en büyük teknik yeniliği Sn.
İsmet Iraz hocamızın gayretleriyle Syn Yılmaz Helvacıoğlu tüm Türkiye ye
yayılmasına ön ayak olmuşlardır. Kendilerini saygıyla anarız.
** 1981 ‘deki İlk Judo federasyonundan bağımsızlığını alan Taekwondo
federasyonun İlk resmi yarışması Polonya ile olacaktı. İlk seçmeyi
kazanan ve yeri garanti olan sporcu unvanına Amasya bölgesinden 48 kilo
da Numan Fırat sahip olmuştur.
---------- 1975 ile 1980 yılları arasında spor salonlarımızda bugün
olduğu gibi tatlı bir rekabet vardı. Saygı sevgi yardımlaşma hat safhada
idi yalnız salonlarımızın bazılarında salon siyahı olarak tabir edilen
siyah kemer furyası vardı. 1981 de federasyonumuzun Judodan ayrıldığında
salon siyahlarının ne kadarı kabul gördü, ne kadarı görmedi
bilememekteyiz. Ancak bilinen bir gerçek 1978 de Avusturya'ya giden Mr
Chan Kwon Kim'in haricinde kimse dan vermemiştir. 1981 de kuşak
sınavlarını o dönem milli takımlar teknik direktörümüz Sn. İsmet Iraz
hocamız organize etmiştir. Kısaca 1978 den 1981 e kadar kuşak sınavının
camiamızda yapılmadığını öğrenmiş bulunmaktayız. Bildiğimiz o dönemlerde
yani 1976 ile 1978 arası sınavların Ankara ve İstanbul dışında başka bir
ilde yapılmadığı yönünde. Zaten 1975 den önceki 1. jenerasyondaki
büyüklerimizin sınavlarını Mr Soo See Cho nun yaptığını öğrenmiş
bulunmaktayız. Bunlardan sayın İsmet Iraz hocamızın Kore ve Japonya'ya
giderek kemer aldığı bilgisini almış bulunmaktayız. Bu nostaljiyi
sizlerle paylaşmak istedik Teşekkür ederiz. Tekrar tekrar unuttuğumuz
değerli büyüklerimiz varsa bizleri bağışlasınlar onlardan özür
dileriz.
Aramızda olmayan
ve Taekwondo sporuna emek vermiş değerli hocalarımızın isimleri aşağıda
belirtilmiştir. Ruhları şad olsun mekanları cennet olsun.
Şükrü GENCEL
Mehmet KARTAL
Selami AKDEMİR
Ahmet SOY
İbiş TANRIVERDİ
Osman TATOĞLU
Salih TAŞKIN
Asiye DEMİREL