Uçar tekme
Yıllar boyunca uçar tekmeler ve onların nasıl uygulandığı hakkında çok makaleler
okudum.Bu makalelerin özelliği, fotoğrafların genellikle 14-20 yaş arası genç
sporcuların görüntülerini içermiş olmasıydı.Tabiki burada herhangi bir hata
yok.Resimler mükemmel , hepsi iyi atletik sporcular.Ancak bu resimlerin uçar tekmenin
pratiğinin öğretilmesi açısından ve özellikle yaşlı sporcular açısından hiç
bir değeri yok.Niçin uçar tekmeler hep genç ve erkek sprcular tarafından icra
edilebilir görüntüsü veriliyor.Bunu birtürlü anlamıyorum.
Bie salonda bayan ve erkekler ,yaşlı ve genç sporcular hep karışık haldedir.Hemen
hepside uçar tekmeyi çok rahat icra edebilirler.Ben kötü bir uçar tekme
atılmasının sebebinin sporcunun yaşına ve cinsiyetine bağlanmasını asla kabul
edemem.Her zaman için daha iyi öğretim metodları bulmaya gayret etmişimdir.Daha iyi
bir çalıştırıcı olmak için, bir dönem sürekli olarak yaşlı sporculara ileri
tekniklerin nasıl öğretilebileceği üzerinde çalıştım ve uçan tekme üzerinde
özellikle durdum.Teknikleri öğretmeninde ötesinde, onlardan tam bir usta olmayı
öğrenmelerini istedim.Yaşlı sporculara bunları söylediğim zaman çoğu ilk defa
taekwondo çalışmaya başlayan ve yaşları 40 civarında olan insanlardı. Bu gruptaki
kşiler her nekadar fiziksel yeterlilikleri olsada uçar tekmeye genellikle
gönülsüzdürler.45 yaş civarı bu tekmeyi yapabilmeyi mucizeymiş gibi görürler ve
20 yaş civarı tekniği zannederler.Benim gayem herkese ileri teknikleri
öğretebilmektir .Yaş önemli olmadan fiziksel yeterlilik mümkünse, tüm yaş
gurubundaki ve vucud tipindeki öğrenciler okulumda uyguladığım öğrenme tekniği ile
uçar tekmeyi uygulamada büyük oranda başarılı oldular.İlk kez uçar tekme atmaya
başlayan bir sporcu aşama aşama büyük ilerleme kaydediyor, zor öğreneceklerini
sanmama rağman ileri derecedeki başarıları beni bile şaşırtıyor.Tabiki bu
çalışma basit olsada yinede öğrencinin istek ve tercihleri öğrenmede etkili en
önemli faktördür.
UÇAR TEKME VE TEKMEDEN AMAÇ
Kötü bir uçar tekme atmanın ve belkide sakatlanma ve incinmenin sebebi bu tekmenin
nasıl icra edilmesi gerektiğinin anlaşılmamasından gelir.Bu nedenle özellikle
öğrenciler bu tekmenin nasıl yapılacağını kesin ve doğru bir şekilde yerde
oturarak uygulamalıdırlar.Bu tekme nasıl hedefe yönlendirilir, rakibin vuruş
noktaları neresidir ,ayağın hangi kısmı hedefe vuracaktır, yere nasıl inilecektir.
Bu faktörler kritik edilerek ,öğrenci nasıl atlayacağına, tekmeyi nasıl icra
edeceğine karatr vermelidir.Hatalı anlayış ve kavrama hatalı bir teknik içrasına
neden olur.Mesele öne uçar tekmede parmak uçlarıyla hedefe yapılan bir vuruş uçatr
tekme olmayıp sonuçta parmakların kırılmasına neden olabilen kötü bir teknik olur.
TEKMENİN POZİSYONU
Uçar tekmenin yerde görüntüsüne ve pozisyonuna çalışmak bence bu tekniği
çğrenmenin en kolay yoludur.Herşeyden önce öğrenciler bu tekmenin temellerini yerde
oturarak öğrenmeli tekmenin nihai şekline vucutlarını hazırlamalıdırlar.Çoğu
öğrenci bu tekmenin havada alacağı pozisyonu, rakibe çarptığı andaki değişimini
bilmek ister. Bunun en iyi kritiği yerde oturur şekilde vucudun havadaki alacağı
şekil icra edilerekönceden gösterilir.
Kasların
gerğinliği, Ayağınbirinin büküklüğü,hedefe çarpan ayağı bu ayakla destekleme
pozisyonu,tekme boyunca ellerin konumu,karın kaslarının gerginliği net bir şekilde
öğrenilmelidir.Bu faktörler yerine getirilirse doğru bir tekme atılır ve yere
düzgün düşülebilir.
Eğer talimatlar doğru bir şekilde ve sırasıyla anlatılırsa
öğrencileriniz tekmenin pratiğinive tekmenin nihai pozisyonunda nasıl yere
inileceğini iyi kavrayacaklardır.Bu kavramlardan sonra bu tekmenin sanal pozisyonunun
pratiği yapılır.
Bu pratik için: Diyelimki sağ ayağınızresimdeki gibi ileride vuruş pozisyonunda sol
ayağınızda iceride kıvrık pozisyonda destek konumunda olsun.Sağ ayağımızı içeri
çekip kıvırırken bu kezde sol ayağımızı ileri vuruş pozisyonuna getirelim.Bu
şekilde vucud dengemizi asla bozmadan bir sağ bir sol ayağımızla vuruşlar
yapalım.Bunu bir komutla sayı sayarak yavaştan hızlıya doğru yapalım ve nihayet en
hızlı ve sert seviyeye çıkartalım.Bu şekilde öğrenciler tekmenin vuruş anındaki
pozisyonunu iyi kavrayacaklardır.Bu aradada ellerin pozisyonu iyi öğretilmeli ve
sabitliği korunmasına çalışılmalıdır.Karın kaslarını germeliler ve vucudun
yükünü ayağa iletmeyi iyi öğrenmeliler.Bu yerde oturarak yapılan eksersiz çok sık
tekrarlanmalı ve bu tekmeye tüm vucud bölümleri refleks olarak hazırlanmalıdır.
NASIL SIÇRANIR
Çoğu taekwondo öğrencisi arasındaki en büyük yanlış anlaşılmalardan
birişudur.Uçat tekmeyi atmak için çok büyük bir mesafeden çok büyük bir hızla
koşmayı denerler.Bu temel olarak çok yanlıştır.Elbette hız vucut ağırlığını
azaltan faktörlerdendir ancakhıza ulaşmak için zaman ve mesafe gereklidir.Siz 10
metreden koşup hızlanıp vuracaksınız ki kimse sizi karşınızda gelsinde bana vursun
diye beklemez.Bu nedenle çoğu çalıştırıcının temel ilkesi uçar tekmeyi ya bir
adımda yada adımsız atmaktır.Bu kuraldan nefret ediyorum ancak iyi bir uçar tekmede
mükemmeliğe ulaşmak için yüm çalışmaların ve fikirlerin üzerine kurulduğu temel
esas budur.Tek adım yada adımsız tekme atmalısınız.Güzel bir uçar tekmede temel
esas fazla uzağa değil yükseğe sıçramak olmalıdır.Genel hareket mekanizmasını
çalışmalarda sık tekrarlamak lazımdır ve bu arada gereksiz vucut hareketlerini en
aza indirmek gereklidir.Yani size uçar tekmede faydası olmayan vucut hareketlerinden
kaçınız.
Şimdi bir adımda nasıl bir uçar tekme yapıldığını izaha çalışalım:
 
Mükemmel duruş.Tek adımda ileri hareket ve sıçrama
|
Sağ ayağınız geride olacak şekilde pozisyon alınızDuruşuz sabit
olmalı ve ayaklar kıvrık pozisyonda fırlamaya hazır bulunmalıdır.Ufak
sıçramalardan ve zıplamalardan yani gereksiz steplerden kaçınının ve
sabitliğinize dikkat ediniz.
Sağ ayağınızla ileri adım atınız.
sağ ayağınızın yardımıyla kendinizi yukarı fırlatınız.Bu arada sol diziniz
kıvrık ve düzgün bir şekilde yukarı çekiliyor ve vucudun önüne alınıyor.Yukarı
ileri sıçrarken sağ ayak içeri kıvrılarak sol ayağa destek olmaya
başlıyor.Dizlerinizin yükselme esnasında kıvrıklığı sizin yukarı sıçramanızı
ve daha sonra ileri atacağınız tekmenin gücünü arttıran bir etken olacaktır.
Yükseğe sıçramak size baldır ve uyluk kaslarınızı birlikle kullanma imkanını
sağlayacaktır.Resimi inceleyiniz.
NASIL UÇULUR
Evet şu anda öğrencileriniz bir adım atarak nasıl yukarı sıçranacağını
öğrendiler.Tabiki bu bol pratik ister.Tabiki ileri doğru nasıl uçulduğunu öğrenmek
isteyeceklerdir.Zira sıçradıktan sonra rakibin üzerine nasıl uçulduğunu kavramak
zordur.Uçmanın sonuçta bir tekme kazandıracağını bunun yerde bir tekme atmaktan ne
farkı olacak diye düşünürler.
sıçramak kelime manasındanda anlaşıldığı gibi uçmak değildir.Sadece havaya
yükselmekle bir şey elde elilemez.Sıçramak sizi sadece havanın ortasına getirir ve
yer çekiminden kurtarır.Yerden kurtulduktan sonra dizlerinizi ve ayaklarınızı
ileri sürerek rakibiniz üzerine uçmalısınız.Tabi bunu konuşmak kolaydırda beyinde
tasarlanıp yapması baya zordur.Uçma hareketi dizlerin vucudu ileri sürmesi ve
çekmesiyle yapılan bir ileri momentum hareketidir.
Burada öğrencilerinize bu hareketi mükemmelleştiren tüm ayrıntıları dikte
ettirmeniz lazımdır.Öğrencilerinizi bu uçar tekmenin 3-4 temel noktasını
ezberletin.Uçar tekmedeki 4 temel nokta.Sıçramak, uçmak, vurmak ve yere
inmektir.Öğrencileriniz .Bu dört temelden sadece ilk üçünü düşünmeliler yere
inmelerini vucudun temel alışkanlığı haline getirmeli kafa yormamalıdırlar.Buna
kafayı takarlarsa herzaman düşerim korkusu içlerini kaplar buda tekniklerinin
mükemmelliğine engel olur.
Bu tekmede müşterek yapılan en büyük hata tekme atmayacak olan ayağın
kalçadan kıvrılmayarak aşağıya indirilmesidir.Tekme boyunca destek ayak kalçadan
değilde dizden kıvrılırsa ayak aşağıyaa sarkacak ve uçmaya engel olacaktır.Çoğu
öğrenci bu ayağı kalçadan kıvırıp yere paralel düzgün bir konuma getirmektensa
sadece dizden kıvırıp sarkıtmayı tercih ediyor böylece destek ayağ yere yakın
olunca daha emminyetli bir şekilde yere düşeceğini zannediyor.Halbuki bu sarkan ayak
uçar tekme icrasını çok zorlaştıracaktır.Çünki bu sarkmasının hiç bir faydası
olmayacak ve vucuda ölü bir ağırlık teşkil edecektir.Bir düşünün bakalım
ayağınız kaslar ,kemikler ve tendonlarla kaç kilodur .Tüm ağırlığıyla vucuda bir
engel olacaktır.Uçar tekmenin yüksekliğini düşürecektir.Havada uçuş zamanını
azaltacaktır.
Örnek olarak 5 ayak uzunluğunda iseniz ve gögüs seviyeniz hizasında doğru bir uçar
tekme icra edecekseniz ,özellikle havaya doğru 4 adım sıçramalısınız.Yani vucut
boyunuzun 4/5 kadar uzunlukta bir sıçrama yapmalısınız.Eğer tekme atmayan
ayağınız,ucar tekme boyunca yere sarkık durursa yukarı doğru sadece 2/5 kadar
bir sıçrama yapabilirsiniz.Buda hiç iyi bir seçim olmaz. Yalaklarını sarkıtarak
tekme atan öğrenciler genellikle sarsılarak dengesizce yere iniyorlar ve sık sık
tekme birtikten sonra yere düşüyorlar.Bu nedenle tekme atmayan ayak havada sürümeli
ve tekme atarken sertçe vucudun altına kıvırılmalıdır.Eğer bunu yapmazsanız
ayaklarınız vucudu aşağıya doğru çeken fazladan bir yük oluşturur.Ama tekniği
doğru yaparsanız ayaklar vucudun ağırlığını taşıyan bir kaydıraç görevi
görürler.Hemde tekmenin gücü ve ağılığı artar hemde havada daha uzun süre kalma
zamanı sağlanmış olur.
Eğer öğrencileriniz yere nasıl inileceğini düşünüyorlarsa, herzaman denge
ayağını vucudun altına kıvırmayıp aşağı sarkıtacaklar .sonuçta çok kötü bir
tekme icra edeceklerdir. Bu nedenle öğrencilere devalı sıçrayıp, uçmayı ve tekme
atmayı telkin etmelisiniz.Hiç bir zaman düşermiyim fikrini akıllarına getirmemeleri
gerekir.çünki sporcular her teknikte son final adımı düşlerler.Buda
konsantrasyonlarını etkiler.
İyi bir uçar tekme çalışması için komutlu olarak sporcuları
yönlendirmelisiniz.Sizin komutunuzla duruşunu almalı ve komutunuzla bir anda
hareketlenip uçar tekme yapmalıdır ve diğer adıma geçmelidir.Uçarken tekme atacak
ayağın dizinin göğüs hizasına gelmesine çok özen gösterin.Diz kesinlikle kalça
hizasında olmamalı veya kalçanın altına düşmemelidir.
ASLA DÜŞMEYİ AKLINIZA GETİRMEYİN
Her ne kadar,ben öğrencilerime asla nasıl yere ineceğinizi düşünmeyin diye
öğütlesemde tekme attıktan sonra yere doğru bir şekilde inilmesiiyi bir uçar tekme
atmanın ihmal edilmeyecek en önemli parçalarından birirdir.Uçar tekmede mükemmel bir
şekilde yere inişi sağlamak için yapılması gereken önce öğrencilerin kafalarındaki
yere düşme korkusunu silmek ,akıllarından bu duyguyu unutturmaktır.Sadece tekme
atmalarını düşünmelerini sağlamaktır.
öğrenciler genellikle birkaç müşterek hata yaparlar,bu hata sonunda incinir, sakatlanırlar
veya havada zaman kaybederek rakibe fırsat tanırlar.
Öğrenciler ilk önce ayak parmaklarını üzerinde yere inmeyi öğrenmeleri
gerekir.Ayaklarının yere kolayca ve düzgün basması lazımdır.Ayak tabanı üzerine düşülmesi
sporcunun sallanmasına ve dengesinin sarsılmasına neden olur.Ayrıca ayakta acı ve sızı
doğurur ki bu öğrencilerin yaptığı en büyük hatadır.
İkinci olarak sporcu yere dizleri kıvrık bir şekilde inmelidir. Bu şekilde dizler kıvrık
ve ayak uçlarında yere inmek sakatlanmaları önler ve daha iyi bir vucud dengesi sağlar.
Üçüncü sporcu yere mükemmel bir duruş tekniğiyle düşmeliki ardından bir ikinci
teknik çıkabilmeye hazır olmalıdır.Yere inince çömelerek esneyen sporcu ayağa kalkınca
ikinci bir tekniğe hazır konuma hemen gelmelidir.
Uçar tekmede bu şekilde bir yere inişle havada daha uzun süre asılı kalmak ve yere
inildiğinde çeşitli incinmelerden kurtulunur.Yere inince asla elle yere değmemelidir.İyi
bir uçar tekmede zaten rakip güçsüz duruma düşürülür ki bu anda son derece
kontrollu bir yere iniş yapılmalıdır.
Bu tekniği adım adım acele etmeden bölümler halinde sporcularınıza öğretmelisiniz.Hele
bu tekmeye yeni olan öğrencilerinize sabırla yaklaşmalısınız.
Unutmayın bu tekniği genç sporcular daha iyi yapar diye bir kaide yoktur.Mesele tekniğin
iyi kavranması ve uygulamasındadır.Genç sporcular bu konıuda aceleci olduklarından
yanlış öğrenme sonucu daha kötü bir uçar tekme atarlar ve tekniği o yanlış
uygulamalar üzerine bina ederler.Bunu önlemek için genç sporcularınıza sık çalışma
taptırarak yanlışlarını alışkanlık haline getirmelerini önlemelisiniz.
|