|
Son
10 yıldır Attention Deficit Disorder (ADD) hiperaktivif çoçukların teşhis ve
tedavisinde çok ciddi çalışmalar yapılmaktadır.Add teşhisi konmuş çocukların
bakımı ile meşkul olmak zorluğu olan ve başından sonuna kadar aynı dikkat ve
özeni gerektiren bir çalışma ister.Sık sık organizasyon dışına çıkarlar,
kuralları terkeder ve idareciyi (salon antrenörü,) dinlemezler. Verilen görevi sık
unutma eğiliminde olurlar,sonunu getirmeden yarım bırakırlar. Bu çoçuklar
düzensizlikleri ,aşırı aktiflikleri ve düşüncesiz davranışları ile hemen
kendilerini belli ederler.
Daha çalışma düzenine geçtiği anda bile yerinde duramazlar kıpır
kıpırdırlar.Diğer çoçukları oyalarlar, çok sık konuşur her söze katılmak
isterler.Yüksek aktif (motor güç) enerjileri vardır bu aktiflikleri hareketlerini geri
çekme ve zarardan dönme reflekslerinin önüne geçer.Bu nedenle akranlarıyla
arkadaşlık ilişkilerine girmeleri ve dost olmaları güçleşir.Farkında olmadan
yaşıtlarına zarar verir ve dosluklarını kaybeder.
ADD veya ADHD teşhisi konmuş çoçukların taekwondo gibi do spor
salonlarına gitmeleri ve Amerikada psikiyatrisler tarafından tavsiye edilen eğitim
programlaması arasına girmiştir.Çünkü Dojang lar (taekwondo salonları) bu
çocukların dikkat sürelerini arttırmada,Dikkat dağılmasını önlemede,ani
davranışlarını kontrol etmede, kendine olan saygısının inşa edilmesinde,
akranları ile pozitif ilişkiler kurulmasında çok fayda sağlıyan yerler olarak dikkat
çekmişleridr.
Bir taekwondo eğitmeni olarak bu çocukların daha taekwondo çalışmasının ilk 3 ayı
içinde dikkat sürelerinin uzadığını, davranışlarını kontrol etmeye
başladıklarını bizzat keşfetmiş ve bu ailelerin çoçuklarından çok olumlu
sinyaller almış bulunmaktayım.Bu çocukların taekwondodan kaptıkları temel
özellikleri günlük hayata taşımaları kişilik gelişmelerinde, gerek aile ve gerekse
okul davranışlarında değişimlere neden olmuştur.Aileler , sert bir spor dalıymış
görüntüsü veren taekwondonun çoçuklarını nasıl oluyorda uyumlu, sakin, kendine
güvenen ve kurallara saygılı bir hale getirebildiğinin hayretine düşmüşler bunu
bizzat itiraf etmişlerdir.
Tabiki salon eğitmenleri bu ADD teşhisi konmuş çoçuklar hakkında ön bilgiye ve bu
çoçukların eğitimi hakkında yeterli donanıma sahip olmaları gerekir.Ailelerin
sıradan bir taekwondo salonuna bu tür çoçuklarını bir ön çalışma ypmadan
psikiyatsist denetimi dışında yollıyarak verim almaları zordur.Amarika birleşik
devletlerinde bu çocuklar için taekwondo salonlarında özel seanslar düzenlenmekte
psikiyatsist denetiminde çalışmalar tertip edilmektedir.
Bu tür Çocular için çalışma tedbirleri:
-Salon eğitmeni çoçuğun çalışması esnasında her türlü ferdi ihtiyacına ve
tepkisine akıllıca yaklaşacak ve yönlendirebilecek ön bilgiye sahip olmalı
,çocuğun tepkisel davranışlarının ne olacağını önceden keşfederek hazırlıklı
bulunmalıdır.Bu tür çocuklardan gerek evde ,gerekse okulda fiziksel davranış olarak
sürekli sabitlik ve sakinlik istenir.Bazen bu nedenle cezalandırıldıkları bile
gerçektir.Halbuki dojangta ( salonda) tam tersi olacaktır.Sporcudan hareket ve enerji ve
aktivite istenir.Çoçukta ayrı ortamlarda farklı davranış biçimleri istenmesi ilk
günlerde değişik duygular oluşturur.Okulda dikkat çekmesi için yaramazlaşan ve
hareketlenen çoçuk,spor salonuna geldiğinde tam tersi bir tavır ve tutuma
girer.Çünki bağırmak ,çağırmak ve haraket etmek salonda olağan görüntüler
olduğundan ve herkes yaptığından ilginin bu şekilde kendinde toplanmadığını
görür.Taekwondoyu bilmemesi ve teknikleri olmaması davranış biçimlerindeki
özgürlüğü kısıtlar. Bir anda süt dökmüş kedi gibi olabilir.Bu çoçukların ilk
1 haftaları bu şekilde sporcuların toplu çalışmalarına katılmama ve kendi kendi
ile ilgilenme şeklinde bir geçiş süreci yaşar.Şunu itiraf etmek gerekirki bu
çoçuklarda öğrenme ve uygulama yeteneği mükemmeldir.Fiziksel becerileri diğer
çoçuklara göre çok çabuk kaparlar ve uygulamaya başlarlar .2. hafta içinde bu
çoçukların hemen adapte oldukları ve salonun gedikli sporcusu gibi davranmaya
başladıklarını gözlemlersiniz.Bu aşamadan sonradanda siz bu çoçukların
sakarlıklarının ve davranış bozukluklarının farkına varmaya başlarsınız.
-Bu çocukların çalışmalarında salonda 30-40 değil en fazla 10-12 civarında bir
öğrenci gurubu olmalıdır.Bu çoçuklarla birlikte profosyonel siyah kuşak üst seviye
sporcular çalışmalıdır.Yani bu 10-12 kşilik gurubun içine hiper aktif çoçuklardan
2-3 tanesi özel olarak verilmelidir.Çocuk herzaman kendisiyle ilgilenildiği ve değer
verildiğinin farkında olmalıdır.Bu tür çoçuklar akranları ile uyumsuzluk içeren
ilk anlarda iyi arkadaşlık ilişkileri kuramayan çocuklardır.Bunun temelinde onlara
karşı üstün çıkma onlardan daha iyi olma arzu ve isteğide yatabilir.Bunun dışa
vurumu onları kırmaya ve incitmeye yönelebilir.Ancak kendindan yaşça büyük ve
taekwondo bilgisi mükemmel bir partner karşısında kendini kontrol etmesi ve daha
dikkatli olması gerektiğinin bilincindedir.
-Salon dizaynında yeni sporcular arka sırada olurlar ve anternmanda
kendileriyle salona uyum dönemleri açısından pek ilgilenilmez.Ancak bu tür çoçuklar
salona yeni gelseler bile ilk günlerinde sağında solunda ön ve arkasında ruh , fizik
ve teknik açıdan mükemmel bir üst seviye sporcu görmelidir.Kendini salon
bütünlüğünün değerli bir parçası gibi hissetmelidir.Saygı gördüğünün
farkına varmalıdır.Ailesinden ve okulda öğretmeninden belkide yaramazlığı ve
sakarlılığı nedeniyle azar işiten ve illallah dedirten bir çoçuğun ,spor salonunda
18-20 yaş üst kemer derecesine sahip bir sporcu tarafından (kurallar gereği) baş
eğilmek sureti ile selamlandığını düşünün.Hayatında ilk defa üstelikte
taekwondonun her konusunda kendinden daha üstün olan birisi ,kendisine saygı
gösteriyor ve değer veriyor.Bu değer verme ve saygı gösterisi,bir alışkanlık
halinde kendisininde yaşıtlarına aynı şekilde davranması gerektiği bilincini
geliştirmektedir.
-Asistan gerekirse bu çocukla birbir çalışma içine girmelidir.Çalışma periotları
asla uzun olamamalı sık dinlenme araları verilmeli.Bu tür çoçuklar asla uzun süreli
çalışmayı kabullenemez ve kuralların dışına çıkarlar.Çalışma disiplinli bir
eğitimden ziyade bir eğlenceye dönüşmelidir.Çoçuklar hiçbir zaman katı kurallar
altında ,sözlü uyarılar ile disipline edilmemelidir.Toplu yapılan dahareketlerin
dışına çıktıklarında serbest bırakın ,gurup çalışmasına kendisinin
katılmasını sağlayınSalonda geçerli olan ortama kendilerinin uyması, kuralları
kabulünü kolaylaştıracaktır..Çocuk neyi yapması gerektiğini, kendisinden ne
beklendiğini ve nasıl davranırsa takdir göreceğini yine kendisi
keşfetmelidir.Salonda nasıl davranılacağını,seromoni ve selamlamaların nasıl
olacağını görerek ve taklit ederek geliştirmelidir.Asla kurallar koymayın.Zaten var
olan kurallara kendiniz uyarak ve uyan sporcuları takdir ederek ona hissettirin.Ona bir
üst seviye kuşağa nasıl davranıyorsanız öyle davranın.Bu tür çoçukların
eğitiminde ,antremanlar oyun ve eğlence ağırlıklı olmalı, çoçuklar oyunların
sık tekrarını isteyecek kadar eğlenlemeli ve zevk almalıdır.
-Bu tür çoçuklar ailelerce teşhis edilmemişse davranış biçimleri gereği gerek
anne ve babalarınca gerekse okul yöneticilerinde çok azarlanan ve belkide
cezalandırılan çocuklardır.Bu nedenle kendilerine özel ilgi gösterilmeli, bir üst
seviye sporcunun kendisine olan özel ilgi ve ihtimamını gerek ailede ve gerekse okulda
bulamamalıdır.Bir sonraki seansa gelirken sizden yine ilgi sevgi ve teknikleri mükemmel
yaparsa taktir göreceğini bilmelidir.
-Bu tür çoçuklarda sert disiplin ve katı kurallara uyum istemek tam tersi bir etki
bırakabilir.Çoçuk her kuralı ve davranış tarzını salondaki diğer sporcularadan
görmek ve taklit etmek sureti ile yapmalıdır.Ona kuralları hatırlatıp uymasını
istemeyiniz.Serbest ve rahat olmalılar.Salon çocuğun kendi isteğiyle geldiği
,istersede yine kendi isteği ile terkedeceği bir mekan olmalıdır.Ama bulduğu
eğlence ve dosluk ortamı ve kendilerinden yaşca büyük olanların kendine gösteriği
saygı ve hürmet onu salona devam konusunda ısrarcı yapmalıdır.
-Bu tür çocuklar karşısında çalıştırıcı tutarlı olmalı ve teknikler konusunda
kalitesini ve mükemmelliğini çocuklara hissettirmelidir.Çoçuk bu mükemmelliğe
disiplinli, özenli ve sabırlı bir çalışma ile ulaşacağını bilmelidir.
-Bu tür çoçukların eğitiminde eğitmenin sadece sabırlı olması ve
çoçuğa saygı duyması yeterlidir.Taekwondonun çalışılması , ruh ve fiziki
gelişimine olan katkıları gerisini halledecektir.Bu konuda Taekwondo ve çoçuk
psikolojisi üzerine incelemeler adlı yazıda geniş izahatler mevcuttur.
Taekwondo ve çocuk psikolojisi
|