TAEKWONDODAKİ GÜÇLÜ TEKMELERİN SIRRI
Güçlü tekmelerde çok değişik faktörler rol oynar.Fakat güçlü bir tekme
atmadaki gizli , göze çarpmayan ama en önemlisi olan faktör hareket etmeyen
ayağınız ekseni etrafında nasıl döndüğünüzdür.Sırasıyla hareketsiz
ayağınızı bir topaç gibi kendi ekseni etrafında çevirebilirseniz, diz eklemlerinizi
kalçadan yukarı getirebilirseniz ,dengenizi sağlarsanız ve vucudunuzu bu pozisyonda
döndürebilirseniz mükemmel güçlü tekmeler atarsınız
Bir eksen üzerinde dönmenin sırrı
Güçlü tekmenin sırrı nedir.Güçlü ayaklarmı, kalça momentimi, iyi bir
dengemi?Güçlü tekmelerde bunların hepsi rol oynar. Ancak güçlü bir tekme
atmadaki gizli , göze çarpmayan ama en önemlisi olan faktör hareket etmeyen
ayağınız ekseni etrafında nasıl döndüğünüzdür.Sırasıyla hareketsiz
ayağınızı bir topaç gibi kendi ekseni etrafında çevirebilirseniz, diz eklemlerinizi
kalçadan yukarı getirebilirseniz(veya aynı hizaya),dengenizi sağlarsanız ve
vucudunuzu bu pozisyonda döndürebilirseniz mükemmel güçlü tekmeler atarsınız
Her tekmenin kendine özel bir hareket ekseni vardır.Ve bu eksenin hareketi sitilden
stile farklılık gösterir.Mesela basit öne tekmeyi örnek alalım.Bazı döğüş
sanatları öne tekmede eksen hareketini hiç dikkate almazlar .Aksine çoğu japon
döğüş stilerinde öne tekmede destek ayak ekseninde(biz buna kısaca eksen
dönüşü diyelim) 90 derecelik bir dönüş uygulanır.Buna karşılık misal
taekwondoda bazı çalıştırıcılar öne tekme (palding) de 45 derecelik eksen
dönüşünü yeterli görürler.Bunun yanında ise" hayır ben bu eksen
dönüşündeki aşırılığı sevmiyorum.Bu eksen dönüşünün fazlası zor
uygulanıyor ve bu anda vucudun tüm yükü destek ayağa biniyor.pivot (destek
ayak) ayaktaki diz incinme ve burkulmaları bu sebeble çok oluyor.Taekwondo uzun yıllar
araştırmalarla bu güne geldi bu süre içinde bu eksen dönüşlerinin zararını
gördük" diyenlerde vardır.
Yanlız herkes bir noktada hemfikirdir:Vucudun bu eksen hareketi tekme atarken
,kalçadan bacağa büyük bir gücün aktarılmasını sağlar.
Teknik 1
(Balans)Denge 45 derece bir eksende dönüşte diğer önemli etkenlerden biridir.Eğer 45
dereceden daha fazla bir dönüşle yapılan bir eksen hareketi tekmeden sonra düzgün ve
dengeli bir şekilde ilk pozisyona dönüşü zorlaştırır.Hemde geriye yana yatma
eyilimi ayaklar fazla açılacağından artmış olur.Güç azalır.45 derecelik bir eksen
dönüşü hareketinde ise bunlar pek problem olmaz.Bu pozisyonda hem tekme daha güçlü
olur hemde tekmeden sonra iyi bir duruş pozisyonu sağlanır
Güçlü ve dengeli bir tekme kalçanın bu 45 derecelik eksen hareketiyle elde
edilir.Bunun dışında Tekme esnasında hareket etmiyen sabit ayağın doğru bir pivot
hareketi yapabilmesinin faydalarıda vardır.Eğer tek ayak üzerinde balansınızı ve 45
derecelik dönüşünüzü mükemmel yaparsanız görüş alanınızda mükemmel
olur.Rakibin kaçışlarından etkilenmez onu bir anlık bile olsa görüş alanınızdan
kaçırtmazsınız.Çünki böyle bir eksen hareketinde görüş alanınız sizin veya
rakibin vucudununun hiç bir parçası tarafından bloke edilemez.
Eğer 45 derecelik bu eksen hareketini yapamazsanız her tekmenizde yere basan sabit ayak
bileğiniz veya diz ekleminiz eğilme hareketi yapmaya mecbur kalır.Diz çok
kırılgan bir eklemdir.Çünki sadece ligamenlerle birbirine bağlanır.Tüm diğer eklem
türlerinden biraz farklıdır.Yani 3 kemiğin birşelmesinden oluşan bu eklemde eklem
yuvaları derin değildir.Eklemin sabitliğini diz yan ve iç bağları sağlar.Bu
bağlarda son derece narin ve ince bağlardır.Eğer diziniz aşırı ve kayma
hareketi yaparsa üzücü bir durumla karşılaşırsınız.
Benzer problem ,Bu dönüşü 45 dereceden fazla bir açıyla yaptığınızdada ortaya
çıkabilir ve ayak bileğinize hakim olamazsınız.Ayak bileği diz ve kalça ekleminizi
aynı hizada tutmanız zorlaşır.Bu durumda diz üzerine aşırı bir yüklenme meydana
gelir.Sabit ayağın üzerine vucudun fazla eğimden dolayı aşırı yükü biner.
Sabit ayağınızın dizi ,her zaman o ayağınızın parmaklarıyla aynı
hizada (aynı eksende) olmalıdır.Tekmenizde kalçanızda 45 derece dönerken ,yare basan
ayağın dizi ve ayak parmaklarıda onu takip etmelidir.Bu ekseni ve hizayı bir an için
kaybederseniz dengeniz kesin sarsılır ve dize aşırı yükleme yaparsınız.
Spor hekimliğinde, diz eklemi zararlarının en büyük nedenlerinden biri olarak
döğüş sporlarındaki bu sabit (tekme atmayan ayak) ayak üzerinde pivot hareketinin
tekniğe uygun yapılamayışı gösterilir.
Bazı çalıştırıcılar döner tekmelerde 90 derecelik bir eksen hareketini tavsiye
ederler.Bu esnada tekme atacak ayağın dizi 90 derece açıyla çekilir ve tekme
içindeki tekniğe uygun olarak dönüş tamamlanınca uzatılarak rakibe
vurulur.(Balyotoli şeklinde adlandırılan döner tekmeyi hatırlayınız.DOLLYO-CHAGi).Ayak rakibe vurulduğu anda diz biraz kıvrık
,yani ayak açılı durumdadır.
Bazı stilistler bu döner tekmelerda pivot hareketinin 180 derece olmasını ayağın
rakibe vurduğu anda ilerede düz olarak bulunmasını savunurlar.
Modern çalıştırıcılar şu anda 160 derecelik bir dönüşle ve diz kıvrılarak
yukarı kaldırıldıktan sonra vuruş yapacak şekilde bir çalışma metodu
içindedirler.Çünki dönme hareketinin merkez kaç kuvvet oluşturararak güçlü
bir tekme oluşturduğu kanaatindedirler.
Taekwondo teknik 2
DOLLYO-CHAGi
gibi döner tekmelerde yine 160 derecelik
eksen hareketinde bile vucud fazla döndürülmez.Çünki fazla bir dönüşle kafanızda
o çevresel dönüşe uyacağınızdan rakibi görüş alanından kaybedersiniz.160
derecelik dönüş harekettiniz esnasında rakibinizi devamlı olarak dönüş
tarafındaki omuz hizanızdan(yan tarafından) hafifçe görmeniz gerekir.Eski
çalıştırıcılar rakibin omuz üzerinden veya arkasından görmek için çok
kendilerini zorlarlardı.Ancak bu görüş için aşırı zorlanma kişiniz eğilmesi ve
dengesini bozmasına neder oluyordu.Şimdi artık rakibin göz ucuyla hafifçe
görebilmesi teknik için yeterli kabul edilmektedir.
İstisnai bir kural, bu tekmelerde günlük hayatta self defans yaparken, müsabakalarda
veya poomseden farklı olarak 180 derecelik bir dönüş yaparak vuruş yapmak aşırı
bir güç oluşturacağından tercih edilebilir.Çünki karşınızdaki bir müsabık deil
bir sokak serserisidir.Yani pek dikkate ve özene gerek yoktur.Tek ve güçlü bir hareket
yeterlidir.
Ancak müsabakalarda rkibin sağlam duruşu ve hacimi sizin dengenizi bozacağından güç
ile denge arasında tercih yapacaksınız.Güçlü bir tekme için çok sürkatli ve 180
derece dönebilirsiniz ama dengeniz bozulur.Veya 160 derecelik kontrollü bir dönüş
yaparsınız.Bu belki diğerine göre güçlü olmayabilir ama dengenizi daha çok kontrol
edersiniz.
yopchagi türü tekmelerde döner tekmelere pivot hareketi bakımından benzerlik göstersede
aynı değildir.Burada tam 180 derecelik bir dönüş gerçekleşir.Burada bu dönüşü
tam net olarak yapmazsanız bacağınızı aniden bir kaççı gibi çıkaramazsınız ve
vuruş yapamazsınız.Yani döner tekmelerde açınız ne olursa olsun bir vuruş sanşınız
vardır.Ama bukopça türü tekmelerde dönüş açısı tam olmazsa pozisyon tamamlanamaz
tekmede olmaz.
Yan tekmelerde bazı çalıştırıcılar 90 derecelik bir eksen dönüşünü
desteklerler.Teknik dizin çok çabuk kıvrılıp açılmasıyla gerçekleşir.Akabinde
tekme çıkar.90 dereceden fazla dönüşlerde rakibin gözden kaçırılması tehlikesi
başlar.Bu yan tekmeyi 180 dereceye dönüp çıkartan ve geri tekmeyi andıran bir tarzda
vuran çalıştırıcılarda vardır.
Çağdaş uygulayıcılar şu anda yan tekmeyi 160 derecelik bir dönüşle uygulamaya çalışıyorlar.Bu
arada rakibi kaybetmeme ve kontrol üzerinde çalışıyorlar.
Tekmelerde bu dönüş hareketiniz fazlalaştırılmaya çalışılmasının nedenini izah
ettik.Ne kadar fazla bir dönüş açısı olura merkezkaç kuvvetinden dolayı o kadar güçlü
bir tekme çıkar.
Ancak fazla dönüşlerdede yan ve geriş tekmelerde güçlü bir rakip karşışında
dengeniz hemen bozulur ve tekme atan ayağınızın diz eklemine fazla risk alırsınız.Buda
diz incinmelerine cerrahiye varacak şekilde ağır diz sakatlanmalarına sebep olacaktır.
Taekwondo teknik3
geri tekmelerde 180 derecelik bir eksen dönüşü yapılır.180 derece altındaki dönüşlerde
vucudunuz sabit ayak üzerine fazla yük bindirir.Unutmayın tekmelerdeki en önemli etken
bu eksen dönüş hareketleridir.Bu dönüşler olmazsa tekmelerde güç ve denge oluşmaz.
Ayrıca rakibi görüş şansınızda kalmaz.Ve sabit ayağın dizindede sakatlanmalara
sebep olusunuz.
GÜÇLÜ AMA SAĞLIKLI VE DENGELİ BİR TEKME ATMAK VUCUDUN SABİT AYAK ÜZERİNDEKİ
BU EKSEN HAREKETİ AÇISININ İYİ AYARLANMASIYLA SAĞLANIR.
Güç için kas değil ayakta merkezkaç kuvvetlerinin oluşturulmasıdır. |
|